نورا
ساعت ٢:٢۳ ‎ق.ظ روز ۱۳۸٩/٧/٦  کلمات کلیدی: معرفی تاتر

وقتی تو نیستی

تمام خانه ما درد میکند

 

چطور میتوانیم مدینه فاضله ای برپا کنیم

حال آنکه هفت تیرهایی به دست داریم

عشق خفه کن؟

 

میخواهم دوستت بدارم

تا به جای همه جهانیان پوزش بخواهم

از همه جنایاتی که مرتکب شده اند در حق زنان

 

از زنانگی ات دفاع میکنم

آن سان که جنگل از درختانش دفاع میکند

و موزه لوور از مونالیزا

و هلند از ونگوک

و فلورانس از میکل آنژ

و سالزبورگ از موزارت

و پاریس از چشمهای الزا...

 

زن لایه نمکی است

که تن مارا از تعفن حفظ میکند

و نوشتنمان را از کهنگی

*نزار قبانی

 

هنریک ایبسن نمایشنامه نویس-شاعر و درام نویس نروژی است که در ١٨٢٨ به دنیا آمد و در ١٩٠۶ از دنیا رفت.او یکی از بزرگترین استادان هنر تاتر در تمامی دورانهاست تا جاییکه او را همسنگ شکسپیر مینامند.نمایشنامه های او پلی است میان تاتر کلاسیک و رمانتیک با تاتر مدرن.او از جمله کسانی بود که در دوره خودش به صورتی آوانگارد به جنگ با سنتها -خرافات و انسانهای نخ نما رفت و بی پرده مشکلات اجتماع زمانش را بر صحنه تاتر آورد.

در ١٨٧٩ نمایشنامه "خانه عروسک" را منتشر کرد.داستان زنی به نام "نورا" که در گذشته به خاطر نجات همسرش جعل امضا کرده است سالها به این کار خود میبالد غافل اینکه روزی که شوهرش پی به ماجرا میبرد نه تنها فداکاری او را ارج نمینهد بلکه به شدت بر او میتازد و روحش را ویران میکند...نورا تصمیم به ترک شوهر و فرزندانش میگیرد تا در راهی نو زندگی را از سرنو تجربه کند...

در آن زمان این نمایشنامه به شدت آوانگارد بود و مورد برخورد شدید مردم و منتقدین قرار گرفت و تا ٢ سال حق اجرا نیافت.خانه عروسک تبدیل به جنجالی بزرگ در اروپا شد تا جاییکه حتی بحث در مورد آن هم ممنوع گشت.....

نورا نمایشنامه ای است که به نظر من هیچ وقت تاریخ مصرف نخواهد داشت.نورا از زن میگوید و از حق و حقوقش.از نادیده گرفتن خواسته هایش و از سبک شمردن شانش.. نورا حرفهای زیادی برای گفتن دارد در جایی که میگوید:

 نورا: مقدس ترین وظیفه ی من به نظر تو چیست؟ 

هلمر: وظیفه ای که درقبال شوهر و بچه هایت داری... من نباید این را به تو بگویم!

 

نورا: من وظیفه ی دیگری هم دارم که به همین اندازه مقدس است.

 

هلمر: چرند می گویی! کدام وظیفه؟

 

نورا: وظیفه ای که در قبال خودم دارم.

 

هلمر: یادت باشد... تو قبل از هر چیز یک زن هستی و یک مادر.

 

نورا: من دیگر به این حرف اعتقاد ندارم. من معتقدم قبل از هر چیز من یک انسانم، درست مثل تو ....

 

 

فیلم سارای داریوش مهرجویی را به یاد میاورید؟فیلمی با بازی نیکی کریمی و امین تارخ؟ درست حدس زدید.سارا اقتباس آزادی از نمایشنامه خانه عروسک است که مهرجویی آن را برای مخاطب ایرانی درآورد و یکی از کارهای موفق او شد.

 

و حالا علیرضا کوشک جلالی یکی از کارگردانان و نویسندگان قدر تاتر در ایران و آلمان یک بار دیگر نورا را "ایرانیزه" کرده و این بار بر صجنه تماشاخانه اصلی تاتر شهر آورده است با بازیگران قدرتمندی چون پانته بهرام و پیام دهکردی و ...

 

 

نمایش رنگ و بوی طنز هم به خود گرفته شاید جلالی میخواسته اینگونه مخاطب عام را هم به سالن تاتر بکشاند.به هر حال به نظر من نورا یا همان خانه عروسک کاری است که همیشه و در هر صحنه ای باید شانس دیدنش را از دست نداد.خصوصا اینکه پانته بهرامی نقش نورا را بازی میکند که شاید یکی از بهترینها برای ایفای این نقش باشد. پیشنهاد میکنم این تاتر را ببینید.به نظر من بهتر است آقایان با همسرانشان به دیدن این اثر بروند چون ٩٠ دقیقه پانته بهرام نقش مادرهایمان-خواهرهایمان و دخترهایمان را بازی نمیکند بلکه زندگی میکند.